Ngày 13/8, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc
(PBOC) công bố phá giá đồng nhân dân tệ (CNY) thêm 1,1%, đánh dấu ngày
thứ ba liên tiếp phá giá đồng tiền này. Như vậy, chỉ trong 3 ngày, đồng
CNY đã mất giá 4,6% so với đồng USD. Động thái này của PBOC đã tác động
tới chứng khoán toàn cầu, không ngoại trừ TTCK Việt Nam.
Áp lực bán ra ồ ạt ở hầu hết các nhóm cổ
phiếu, từ nhóm cổ phiếu lớn như dầu khí, ngân hàng, bảo hiểm, đến các
cổ phiếu đầu cơ, khiến thị trường suy giảm mạnh, mất gần 19 điểm trong 2
phiên giao dịch. Chỉ số VN-Index đã giảm sâu xuống dưới mốc 600 điểm,
đóng cửa chiều 13/8 tại 594,2 điểm.
Trao đổi với ĐTCK, chuyên gia chứng
khoán Hoàng Thạch Lân cho rằng, TTCK Việt Nam chịu tác động của việc
Trung Quốc phá giá đồng CNY là điều không cần phải bàn cãi. Nhà đầu tư
chứng khoán luôn phản ứng nhanh và mạnh với những biến động trên thị
trường tiền tệ thế giới, bởi việc phá giá đồng CNY có thể tác động tiêu
cực tới nền kinh tế Việt Nam do Việt Nam là nước nhập siêu từ Trung
Quốc. Tuy nhiên, với việc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quyết định nới
rộng biên độ tỷ giá USD/VND từ +/-1% lên +/-2%, những tác động của việc
phá giá nói trên sẽ được hạn chế.
Với tỷ giá bình quân liên ngân hàng ở
mức 21.673 VND/USD, biên độ mới sẽ cho phép tỷ giá biến động trong phạm
vi mức trần là 22.106 VND/USD và mức sàn là 21.240 VND/USD. Việc nới
biên độ tỷ giá trong thời điểm ngay sau Trung Quốc điều chỉnh tỷ giá
tham chiếu được nhiều chuyên gia đánh giá là điều tất yếu và giao dịch
của thị trường sẽ có định hướng trượt về phía cận trên, tăng khoảng 2%
và có tác động tích cực đối với các doanh nghiệp xuất khẩu, nhưng lại
gây bất lợi cho các doanh nghiệp nhập khẩu.
Ông Vũ Quang Đông, Tổng giám đốc CTCK
Ngân hàng Ngoại thương (VCBS) cho rằng, việc phá giá đồng CNY ít nhiều
sẽ tác động đến nền kinh tế Việt Nam. Hiện nay, quan hệ thương mại giữa
Việt Nam với Trung Quốc khá lớn nên nếu chúng ta không có đối sách hợp
lý, giá cả hàng hóa sản xuất từ Trung Quốc sẽ rẻ hơn tương đối và cạnh
tranh mạnh hơn với hàng hóa sản xuất trong nước.
Các ngành nhập khẩu nhiều từ Trung Quốc
như thiết bị, phụ tùng, linh kiện, sắt thép và các sản phẩm từ thép, vải
vóc… sẽ gặp áp lực.
Cán cân thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc
Theo báo cáo của Tổng cục Thống kê, năm
2014, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Trung Quốc đạt 14,9 tỷ USD,
nhưng nhập khẩu từ nước này lên tới 43,7 tỷ USD. Xuất khẩu sang Trung
Quốc đang chiếm khoảng 10% tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam và
ngược lại, nhập khẩu từ Trung Quốc chiếm 29,5% trong tổng kim ngạch nhập
khẩu của Việt Nam.
Bảy tháng đầu năm nay, Việt Nam tiếp tục
nhập siêu từ Trung Quốc. Cụ thể, Việt Nam xuất sang Trung Quốc đạt 9,3
tỷ USD, nhưng nhập khẩu lên đến 28,8 tỷ USD, nhập siêu gần 20 tỷ USD.
Theo ông Đông, việc trần tỷ giá USD/VND
được nới lên 2% vẫn thấp so với mức phá giá 4,5% của đồng CNY trong 3
ngày qua. Với mức phá giá này, sức cạnh trạnh trên lý thuyết của hàng
hóa Trung Quốc được gia tăng tương đối so với hàng hóa của Việt Nam.
“Hiện tại, các yếu tố gây áp lực lên tỷ
giá USD/VND là các vấn đề ngoại sinh, không thuộc tầm kiểm soát của
NHNN. Vì vậy, việc NHNN cố gắng theo đuổi một cam kết giữ ổn định tỷ giá
ở mức 2% như từ đầu năm không còn phù hợp, vì các giả định ngoại sinh
đã thay đổi. NHNN cần đưa ra một thông điệp mạnh mẽ hơn nữa để đảm bảo
hỗ trợ các doanh nghiệp trong nước” ông Đông nói.
Tuy nhiên, việc giữ biên độ 2% có thể
vẫn phù hợp đảm bảo chấp thuận sự biến động của thị trường trong ngắn
hạn ở thời điểm hiện tại. Nhưng việc tăng tỷ giá tham chiếu, chẳng hạn
thêm 2% sẽ tạo hiệu ứng phù hợp hơn cho thị trường, đảm bảo ổn định tâm
lý cho hoạt động sản xuất liên quan đến xuất nhập khẩu và vẫn giữ vững
được mức tương đối với đồng CNY.
Cần lưu ý, hầu hết các đồng tiền tại
Đông Nam Á và châu Âu (đây đều là các đối tác quan trọng trong thương
mại với Việt Nam) đều đã mất giá khá mạnh so với đồng USD. Các yếu tố
ngoại sinh đang thay đổi so với tính toán dự kiến từ đầu năm của NHNN,
vì vậy, NHNN nên chủ động vận hành khi các yếu tố này thay đổi để có thể
điều hành chính sách tỷ giá linh hoạt hơn và thị trường cũng đang đánh
giá cao sự linh hoạt này.
Theo bà Nguyễn Mai Phương, Giám đốc Khối
Nghiên cứu, CTCK Maritime (MSI), việc phá giá đồng CNY sẽ gây bất lợi
cho các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam. Tốc độ phá giá của đồng CNY so
với đồng USD mạnh hơn so với tốc độ điều chinỉnh tỷ giá USD/VND sẽ
khiến hàng hóa Trung Quốc trở nên rẻ hơn và cạnh tranh hơn so với hàng
Việt Nam trên tất cả các thị trường xuất khẩu.
Áp lực cạnh tranh với hàng Việt Nam
không chỉ đến từ Trung Quốc, bởi động thái của Trung Quốc sẽ kéo theo
cuộc đua phá giá của các đồng tiền châu Á khác nên cuộc chiến cạnh tranh
sẽ ở quy mô rộng hơn. Một số ngành xuất khẩu của Việt Nam sẽ gặp khó
khăn hơn như dệt may, nông sản, nguyên liệu thô, dầu thô…
Liên quan đến quyết định nới tỷ giá của
NHNN, bà Phương cho rằng, NHNN đã có phản ứng rất nhanh, song mức độ
điều chỉnh như vậy vẫn chưa đủ.
“Tuy nhiên, cũng có thể đây mới chỉ là động thái ban đầu của Ngân hàng Nhà nước và chưa dừng lại”, bà Phương nhận định.
Theo Tin Nhanh Chứng Khoán
